Beethoven and Beyond is het bijzondere debuutalbum van de Spaanse violiste María Dueñas, opgenomen in samenwerking met de Wiener Symphoniker onder leiding van dirigent Manfred Honeck. Het album verscheen op twee LP’s en behoort tot het genre klassieke muziek, met als nadruk concertante werken voor viool en orkest. Centraal op deze uitgave staat Dueñas’ interpretatie van Beethovens Vioolconcert, uitgevoerd in het beroemde Wiener Musikverein. Wat haar aanpak uniek maakt, is het gebruik van eigen, nieuw gecomponeerde cadensen in elk deel van het concert—aangrijpende tussenstukken waarin de solist zichzelf en haar persoonlijke visie op Beethoven laat horen.
Naast het monumentale werk van Beethoven biedt het album (zoals de titel aangeeft) een ‘verlenging’, waarin klassieke vioolrepertoire uit verschillende perioden verkend wordt. Dueñas presenteert werken van onder andere Kreisler, Saint-Saëns, Spohr, Wieniawski en Ysaÿe—componisten die elk hun stempel drukten op de ontwikkeling van het vioolspel en het vioolconcert als genre. Deze keuze weerspiegelt niet alleen de muzikale veelzijdigheid van Dueñas, maar biedt ook een dialoog tussen Beethoven en zijn navolgers, waarbij Dueñas zowel als soliste als componist optreedt.
Het album is doordrenkt van expressiviteit en virtuositeit, maar onderscheidt zich vooral door zijn artistieke diepgang. María Dueñas toont in haar vertolking van het Beethoven-concert niet alleen beheersing van techniek, maar laat vooral haar eigen stem horen. In het eerste deel valt met name de cadens op, waarin Dueñas volgens critici ‘een glorieuze klank’ etaleert, vol dubbelgrepen, trillers, en respect voor Beethoven met tegelijk een moderne touch. Elk deel van het concert krijgt overigens een eigen karakter; het tweede deel bezit een meditatieve en introspectieve sfeer, terwijl het derde deel juist een jeugdige, dansante energie uitstraalt.
Naast Beethovens Vioolconcert vormen enkele andere stukken een essentieel onderdeel van het album. Zo is 'Liebesleid' van Fritz Kreisler opgenomen, een lyrisch en nostalgisch werk waar het karakteristieke Weense sentiment hoorbaar is. Verder klinken Saint-Saëns’ 'Havanaise', een virtuoze en ritmisch spannende compositie, en Ysaÿe’s 'Berceuse', een kort werk waarin de warme, wiegende melodieën de solist veel ruimte geven tot expressie en elegantie. Ook het fraaie Adagio uit Louis Spohrs Symphonie concertante is opgenomen, een werk waarin het samenspel tussen viool, harp en orkest wordt onderzocht—een combinatie die zich nuanceert door haar zangrijke klankkleuren. De keuze voor deze werken onderstreept niet alleen Dueñas’ technische kracht, maar haar wil om verbinding te zoeken tussen traditie en innovatie.
De uitgave nodigt uit tot verdieping: Dueñas nam niet alleen eigen cadensen op, maar ook versies van onder meer Kreisler, Wieniawski, Spohr, Ysaÿe en Saint-Saëns. Deze collectie biedt zowel kenners als liefhebbers een unieke kans om diverse compositorische benaderingen van het Vioolconcert te ontdekken. De productie kwam tot stand onder het prestigieuze label Deutsche Grammophon en is een fraaie showcase van jonge, eigenzinnige interpretatie naast respectvolle hommage aan het klassieke repertoire. Het album werd uitgebracht in het jaar 2023 en toont Dueñas als een van de veelbelovendste violisten van haar generatie, met een diep begrip van zowel techniek als interpretatie.
